καταρράκτης

Καταρράκτη ονομάζουμε μια περιοχική ή γενικευμένη αδιαφάνεια του φυσιολογικά διαυγούς φακού του ματιού. Ανάλογα με την εντόπισή του μπορεί να επηρεάζει ή όχι την όραση. Συνήθως ο καταρράκτης αναπτύσσεται σε άτομα άνω των 55 ετών, αλλά σπανίως συμβαίνει και σε νεαρούς ενήλικες, παιδιά ακόμη και νεογέννητα. Συνήθως αναπτύσσεται και στα δύο μάτια αν και το ένα είναι πιο προχωρημένο από το άλλο.

Ο φακός του ματιού βρίσκεται μέσα στο μάτι, πίσω από την ίριδα – το χρωματιστό τμήμα του οφθαλμού. Φυσιολογικά, ο φακός εστιάζει το φως στον αμφιβληστροειδή ο οποίος στέλνει την εικόνα μέσω του οπτικού νεύρου στον εγκέφαλο.

Ωστόσο, αν ο φακός είναι θαμπός λόγω καταρράκτη. Το φως διαθλάται και έτσι δεν μπορεί να εστιαστεί προκαλώντας διαταραχές στην όραση. Ο φακός αποτελείται κυρίως από πρωτεΐνες και ύδωρ. Η θόλωση προέρχεται από αλλαγές στις πρωτεΐνες αυτές και στις ίνες του φακού.

Ο καταρράκτης συνήθως εξελίσσεται αργά. Συνήθη συμπτώματα αποτελούν:

  • Θολή όραση

  • Μειωμένη ένταση των χρωμάτων

  • Αυξημένη περίθλαση του φωτός(πχ φωτοστέφανο γύρω από τα φώτα αυτοκινήτων το βράδυ) 

  • Δυσκολία όρασης το βράδυ

  • Μεταβολές της διάθλασης των ματιών(πχ της μυωπίας)

 

Δεν υπάρχει προς το παρών θεραπεία που προλαμβάνει ή καθυστερεί την εξέλιξη του καταρράκτη. Στο γεροντικό καταρράκτη οι μεταβολές στην όραση είναι πολύ αργές, τόσο που οι ασθενείς αρχικά μπορεί να μην το καταλάβουν, ιδιαίτερα όταν η όραση στο άλλο μάτι διατηρείται σε καλό επίπεδο.

Τι προκαλεί τον καταρράκτη

Τις περισσότερες φορές ο καταρράκτης είναι αποτέλεσμα ηλικιακών αλλαγών στο φακό, ωστόσο υπάρχουν και άλλοι παράγοντες που συμβάλλουν στην εμφάνιση και εξέλιξή του. Αυτοί περιλαμβάνουν μεταξύ άλλων:

  • Σακχαρώδη διαβήτη

  • Φάρμακα όπως τα κορτικοστεροειδή και η χλωροπρομαζίνη

  • Η υπεριώδης ακτινοβολία

  • Το κάπνισμα

  • Η συστηματική χρήση αλκοόλ

  • Η έλλειψη βιταμινών και τα χαμηλά επίπεδα αντιοξειδωτικών

  • Συγγενείς λοιμώξεις όπως η ερυθρά κατά τη διάρκεια της κύησης.

  • Επεμβάσεις στον οφθαλμό όπως η χειρουργική του γλαυκώματος ή του αμφιβληστροειδούς.

Ενώ δεν υπάρχει κλινικά αποδεδειγμένος τρόπος για την πρόληψη του καταρράκτη, απλά προληπτικά μέτρα περιλαμβάνουν:

Μειωμένη έκθεση στην υπεριώδη ακτινοβολία, μέσω χρήσης γυαλιών ηλίου που μπλοκάρουν την επιβλαβή ακτινοβολία

Διακοπή ή τουλάχιστον ελάττωση του καπνίσματος

 

Σημασία της διατροφής

Ερευνητές έχουν συσχετίσει φιλικά προς τον οφθαλμό θρεπτικά συστατικά όπως η Λουτεΐνη και η Ζεαξανθίνη, η βιταμίνη C, η βιταμίνη E και ο ψευδάργυρος, με ελαττωμένη πιθανότητα εμφάνισης συγκεκριμένων παθήσεων μεταξύ των  οποίων και ο καταρράκτης. Συνιστάται η αύξηση της πρόσληψης αντιοξειδωτικών βιταμινών μέσω των φυλλωδών λαχανικών και κατάλληλων συμπληρωμάτων διατροφής.

 

 Πώς διαγιγνώσκεται ο καταρράκτης

 

 Για να διαγνωστεί ο καταρράκτης απαιτείται ένας πλήρης οφθαλμολογικός έλεγχος που περιλαμβάνει:

  1. Το ιστορικό του ασθενούς έτσι ώστε να γίνει κατανοητό πόσο επιρεάζεται η καθημερινότητα του ασθενούς από τη μειωμένη όραση και τι άλλα προβλήματα υγείας συνυπάρχουν.

  2. Εκτίμηση της οπτικής οξύτητας

  3. Διάθλαση – δηλαδή προσδιορισμός του διαθλαστικού σφάλματος (το οποίο μπορεί να διορθωθεί μετά την επέμβαση).

  4. Εκτίμηση του φακού

  5. Εξέταση του αμφιβληστροειδούς με βυθοσκόπηση

  6. Μέτρηση της πίεσης του οφθαλμού

 

Πώς αντιμετωπίζεται ο κατρράκτης

Η αντιμετώπιση βασίζεται στο πόσο είναι επηρεασμένη η όραση και οι καθημερινές δραστηριότητες. Σε μερικές περιπτώσεις η αλλαγή και μόνο των γυαλιών μπορεί να βελτιώσει σημαντικά την όραση και να αναβληθεί η επέμβαση για κάποια χρόνια, ειδικά αν οι οπτικές απαιτήσεις δεν είναι σημαντικές.Επιπλέον, ειδικά φίλτρα στα γυαλιά μπορεί να ελαττώσουν τις εκτροπές και την περίθλαση του φωτός κατά την οδήγηση τη νύχτα.


Όταν ο καταρράκτης προχωρήσει αρκετά ώστε να επηρεάζει τις καθημερινές δραστηριότητες του ατόμου, τότε η αντιμετώπιση είναι χειρουργική. Στην περίπτωση αυτή αφαιρείται ο φυσικός φακός του ματιού και αντικαθίσταται με έναν τεχνητό. Κάποιοι σύγχρονοι φακοί μπορούν ακόμα και να προσομοιάσουν την ικανότητα προσαρμογής που έχει ο φυσικός φακός κατά τη νεότητά μας έτσι ώστε ο ασθενής να προσαρμόζει σε όλες τις αποστάσεις.

Η σύγχρονη χειρουργική του καταρράκτη γίνεται με τη χρήση πολύ μικρών εργαλείων και υπερήχων που θρυμματίζουν το φακό και τον αναρροφούν μέσα από πολύ μικρές τομές. Στη συνέχεια τοποθετείται ο νέος φακός στην ίδια φυσική θέση.

Όπως και με κάθε επέμβαση, υπάρχουν μικρές πιθανότητες επιπλοκών οι οποίες πρέπει να γίνονται γνωστές στον ασθενή προ χειρουργείου και κατά τη λήψη της συναίνεσης.


Η χειρουργική του καταρράκτη είναι μία από τις πιο ασφαλείς και αποτελεσματικές χειρουργικές πράξεις στην ιατρική και το ποσοστό των ασθενών που πετυχαίνει βελτίωση της όρασης είναι πολύ υψηλό.

.

©2018 by eye-therapy.gr